ПРЕЗИДЕНТ Қ. ТОҚАЕВ ҚАРЖЫ НАРЫҒЫН РЕТТЕУ ЖӘНЕ ДАМЫТУ АГЕНТТІГІНІҢ ТӨРАҒАСЫН ҚАБЫЛДАДЫ
Президент Қасым-Жомарт Тоқаев Қаржы нарығын реттеу және дамыту агенттігінің төрағасы Мәдина Әбілқасымованы қабылдады, деп хабарлайды «Taraz24news.kz» ақпараттық агенттігі akorda.kz сайтына сілтеме жасап.
Кездесу барысында Мемлекет басшысына қаржы нарығын дамытудың 2025 жылғы негізгі көрсеткіштері мен алдағы кезеңге арналған жоспарлар таныстырылды. Мәдина Әбілқасымованың айтуынша, өткен жылы банк секторының орнықтылығы қамтамасыз етіліп, жыл сайынғы қадағалау-бағалау циклі аяқталған. Банктердің активтері 11 пайызға өсіп, 68,3 триллион теңгеге жеткен. Капиталдың жеткіліктілік деңгейі 20,7 пайызды құраған.
Мемлекет басшысына банктер туралы жаңа заң, сондай-ақ инвестициялық қорлар және рейтингтік қызмет туралы заң жобалары әзірленгені жөнінде ақпарат берілді.
2025 жылдың қарашасындағы жағдай бойынша бизнеске берілген кредиттер 17,9 пайызға өсіп, 14,8 триллион теңгені құрады. Кәсіпкерлер 17,5 триллион теңге көлемінде жаңа несиелер ресімдеген. Сонымен бірге банктер 2,3 триллион теңге болатын 8 синдикатталған жобаны бірлесіп қаржыландырған. ШОБ субъектілерін қолдау мақсатында биыл маусым айында «Даму» қоры жанынан Кепілдік қоры құрылған. Бүгінге дейін 505 миллиард теңгеге несие кепілдіктері беріліп отыр.
Президентке тұтынушылық кредиттеу 2024 жылмен салыстырғанда екі есеге төмендегені жеткізілді. Несиелендіруді шектеу мақсатында төлем мерзімі 5 жылдан астам кешіктірілген жағдайда қарыз беруге тыйым салынған. Сондай-ақ үш жылдан бес жылға дейінгі мерзімге және тәуекелі жоғары кредиттерге шектеу енгізілген. Қарыз алушының табысына қатысты борыш көлемінің жаңа коэффициенті бекітілді.
Халықтың шамадан тыс қарыз алуын азайту үшін банктер мен микроқаржы ұйымдары 703 мың азаматтың қарызын реттеп, бір бөлігін кешірген. Жеке тұлғалардың банкроттығы туралы заң күшіне енгеннен бері 56 мың адамның 209,7 миллиард теңге берешегі кешірілді. Ипотекалық займдарды қайта қаржыландыру бағдарламасы аясында 1,2 мың қарыз алушыға қолдау көрсетілген.
Қаржылық алаяқтықтың алдын алу бағытында кредит рәсімдеу кезінде «шешім қабылдау кезеңі» енгізілді. Енді алғашқы қарызды азаматтың өзі келіп ресімдеуі тиіс. Сонымен қатар алаяқтық жағдайында кредитті сот арқылы немесе соттан тыс тәртіппен есептен шығару мүмкіндіктері кеңейтілді.
Агенттік 2025 жылы қадағалау қызметі аясында банктерге 49 инспекторлық және құжаттамалық тексеріс жүргізген. Сондай-ақ сақтандыру нарығы субъектілеріне – 47, бағалы қағаздар нарығына – 54, микроқаржылық ұйымдар мен коллекторлық агенттіктерге 260 тексеріс жасалған. Нәтижесінде 628 қадағалау шарасы қолданылып, 641,3 миллион теңге айыппұл салынды. Микроқаржыландыру және коллекторлық агенттіктердің 58 субъектісі лицензиясынан айырылған.
Кездесу соңында Мемлекет басшысы қаржы тұрақтылығын қамтамасыз ету, экономиканың нақты секторын несиелеуді арттыру және қаржы тұтынушыларының құқықтарын қорғауды күшейту жөнінде нақты тапсырмалар берді.
Егер қажет болса, қысқартылған нұсқасын немесе телесюжет форматын да дайындап беремін.
